چرا از شروع کردن میترسیم؟ ترس از شکست و راه غلبه بر آن
تا به حال شده تصمیم بگیرید کاری را شروع کنید، اما هر بار آن را به زمان دیگری موکول کنید؟ شاید مدتهاست به یادگیری یک مهارت، راهاندازی کسبوکار، تغییر شغل یا حتی ایجاد یک عادت سالم فکر میکنید؛ اما هنوز قدم اول را برنداشتهاید.
گاهی تصور میکنیم مشکل ما تنبلی یا کمبود انگیزه است، درحالیکه پشت این تعلل ممکن است ترس از شکست، قضاوت دیگران یا کامل نبودن نتیجه قرار داشته باشد.
اما چرا شروع کردن تا این اندازه دشوار میشود و چگونه میتوانیم بر این ترس غلبه کنیم؟
چرا از شروع کردن میترسیم؟
۱. ترس از شکست و نتیجه نگرفتن
وقتی کاری را شروع میکنیم، احتمال موفقیت و شکست هر دو وجود دارند. بعضی افراد برای فرار از احساس ناخوشایند شکست، ترجیح میدهند اصلاً شروع نکنند. در این حالت، شروع نکردن به آنها احساس امنیت موقت میدهد؛ چون تا زمانی که اقدامی نکردهاند، مجبور نیستند با نتیجه واقعی روبهرو شوند.
اما شروع نکردن نیز هزینه دارد: فرصتهای یادگیری و پیشرفت ممکن است از دست بروند.
۲. کمالگرایی و انتظار برای بهترین شرایط
گاهی منتظریم همهچیز کامل باشد؛ زمان مناسب، امکانات کافی، اطلاعات کامل و اعتمادبهنفس بالا. تصور میکنیم باید پیش از شروع، تمام مسیر را بدانیم.
درحالیکه بسیاری از مهارتها فقط با تمرین و تجربه به دست میآیند. اگر منتظر شرایط بینقص بمانیم، ممکن است شروع کردن دائماً به تعویق بیفتد.
۳. ترس از قضاوت دیگران
ممکن است نگران باشیم دیگران درباره تصمیم یا عملکردمان چه فکری میکنند. این ترس بهخصوص زمانی شدیدتر میشود که ارزشمندی خود را به تأیید اطرافیان وابسته کرده باشیم.
برای مثال، فردی که میخواهد صفحه کاری خود را راهاندازی کند، شاید به دلیل ترس از تمسخر یا انتقاد، هیچ محتوایی منتشر نکند. درحالیکه یادگیری و بهتر شدن معمولاً به آزمونوخطا نیاز دارد.
۴. باورهای محدودکننده
جملههایی مانند «من بهاندازه کافی توانمند نیستم»، «من همیشه شکست میخورم» یا «برای موفق شدن باید از ابتدا استعداد داشته باشم» میتوانند مانع اقدام شوند.
این افکار الزاماً واقعیت نیستند؛ گاهی نتیجه تجربههای گذشته یا مقایسه خود با دیگراناند. بررسی این باورها به ما کمک میکند بهجای پذیرفتن آنها بهعنوان حقیقت قطعی، شواهد را ارزیابی کنیم.
چگونه بر ترس از شروع کردن غلبه کنیم؟
از یک قدم کوچک شروع کنید
لازم نیست از همان روز اول همه مسیر را طی کنید. اگر قصد یادگیری زبان دارید، با ده دقیقه تمرین شروع کنید. اگر میخواهید کسبوکاری راه بیندازید، ابتدا ایدهتان را بررسی کنید و یک اقدام کوچک و قابل انجام انتخاب کنید.
هدف قدم اول، رسیدن به نتیجه نهایی نیست؛ هدف، خارج شدن از حالت تعلل و کسب تجربه است.
بهجای نتیجه، روی فرایند تمرکز کنید
بهجای اینکه فقط از خودتان بپرسید «آیا موفق میشوم؟»، بپرسید «امروز چه کاری میتوانم انجام دهم که مرا یک قدم جلو ببرد؟»
شما نمیتوانید تمام نتایج آینده را کنترل کنید، اما میتوانید برای اقدام، تمرین و یادگیری برنامه داشته باشید.
شکست را فرصتی برای یادگیری ببینید
شکست همیشه خوشایند نیست، اما لزوماً به معنای بیاستعدادی یا بیارزشی نیست. گاهی نتیجه نگرفتن نشان میدهد که روش انتخابی مناسب نبوده یا به تجربه و آمادگی بیشتری نیاز دارید.
بهجای قضاوت درباره خودتان، بررسی کنید چه چیزی جواب نداده و در تلاش بعدی چه تغییری میتوانید ایجاد کنید.
منتظر انگیزه کامل نمانید
گاهی تصور میکنیم ابتدا باید انگیزه پیدا کنیم و بعد دست به کار شویم؛ اما در بسیاری از موقعیتها، انجام دادن یک قدم کوچک میتواند انگیزه و احساس توانمندی را افزایش دهد.
برای شروع، زمان مشخصی تعیین کنید، کار را ساده کنید و اجازه دهید اقدام شما ناقص اما قابل اصلاح باشد.
نقش خودشناسی در غلبه بر ترس از شکست
برای غلبه بر ترس از شروع کردن، فقط به برنامهریزی نیاز نداریم؛ گاهی لازم است الگوهای فکری و باورهایی را که پشت تعلل ما قرار دارند، بهتر بشناسیم.
از خودتان بپرسید: «اگر شکست بخورم، دقیقاً از چه چیزی میترسم؟» شاید نگران قضاوت دیگران باشید، شاید اشتباه را نشانه ناتوانی بدانید یا شاید احساس کنید باید همیشه بهترین باشید.
شناخت این الگوها میتواند به شما کمک کند انتخابهای آگاهانهتری داشته باشید. در رویکرد سلامت ۳۶۱ درجه نیز خودشناسی و رشد فردی در کنار سایر ابعاد زندگی بررسی میشوند. برای آشنایی بیشتر با این رویکرد میتوانید مطالب مرتبط و دوره تشخیص ۳۶۱ درجه را در وبسایت دکتر محسن منوچهری بررسی کنید.
جمعبندی: لازم نیست بدون ترس شروع کنید
برای شروع کردن لازم نیست ترس شما کاملاً از بین برود. مهم این است که یاد بگیرید با وجود مقداری نگرانی، قدمی کوچک و منطقی بردارید.
شاید نتوانید از ابتدا مطمئن باشید که نتیجه دلخواهتان را میگیرید، اما میتوانید مطمئن شوید که به خودتان فرصت یادگیری دادهاید.
از خودتان بپرسید: امروز چه قدم کوچکی میتوانم بردارم که انجام دادنش در توانم باشد؟ گاهی همان قدم ساده، آغاز تغییری است که مدتها منتظرش بودهاید.
دیدگاهتان را بنویسید